OpenAI ve Anthropic’ten aynı iddia: Üstel Zaman Hipotezi çürütüldü
OpenAI ve Anthropic yapay zeka modellerinin 1999'dan beri kabul gören Üstel Zaman Hipotezi’ni çürüttüğünü 26 Ekim’de ayrı ayrı açıkladı. Hipotezi ortaya atan iki bilim insanı kanıtı bağımsız bir grupla inceleyecek.

OpenAI ve Anthropic kendi yapay zeka modellerinin bilgisayar biliminin temel varsayımlarından Üstel Zaman Hipotezi'ni (ETH) çürüttüğünü 26 Ekim 2026'da birkaç saat arayla duyurdu. İki şirket de buluşu 16 Ekim'e tarihliyor. Kanıtlar henüz bağımsız bir incelemeden geçmedi.
HİPOTEZ 27 YILDIR NE SÖYLÜYORDU?
Russell Impagliazzo ve Ramamohan Paturi'nin 1999'da ortaya attığı hipotez 3-SAT adlı mantık probleminin hiçbir algoritmayla üstel sürenin belirgin biçimde altında çözülemeyeceğini öne sürüyordu. Problemde her yeni değişken işi katlayarak büyütüyor. Bilgisayar bilimciler yıllardır pek çok sonucu hipotezin doğru olduğu kabulüyle kurdu. Anthropic'in makalesine göre en az bir sonucu yalnızca ETH'ye ya da ondan güçlü bir varsayıma dayanan 800'den fazla çalışma bulunuyor.
İKİ ŞİRKET AYNI SONUCA ULAŞTI
OpenAI'ın dahili yapay zeka modelinin ürettiği 67 sayfalık makale "The Exponential Time Hypothesis is False" başlığını taşıyor. Makale değişken sayısı arttıkça üstel sınırın altına inen ve az bellekle çalışan bir algoritma tarif ediyor. OpenAI kanıtı 17 Ekim'de Lean adlı matematik doğrulama yazılımında biçimsel olarak kontrol ettiğini açıkladı.
Anthropic'in 49 sayfalık makalesinde yazar olarak yalnızca Claude yer alıyor. Anthropic matematikçisi Levent Alpöge'nin paylaşımına göre çekirdek algoritmayı dahili bir Claude araştırma modeli insan girdisi olmadan buldu. İki makale algoritmanın çalışma süresinde aynı sınıra ulaşıyor.
KANITI HİPOTEZİN SAHİPLERİ İNCELEYECEK
OpenAI sonucun doğrulanması için Impagliazzo, Paturi ve MIT'den Ryan Williams'ın yönettiği bir grupla çalışacağını açıkladı. Grup incelemeye katılmasının onay anlamına gelmediğini belirtti. İlk tepkisinin şaşkınlık olduğunu söyleyen Paturi kanıtı ekibiyle birlikte inceleyecek. Williams 2019'da hipotezin doğru olma ihtimalini yüzde 70 olarak tahmin etmişti.
PROGRAMLAR HEMEN HIZLANMAYACAK
OpenAI hipotezin çürütülmesinin tek başına daha hızlı programlar anlamına gelmediğini açıkladı. OpenAI'a göre pratik algoritmalar için ciddi araştırma gerekiyor. Sonuç Clay Matematik Enstitüsü'nün 1 milyon dolar ödüllü Milenyum Problemleri arasındaki P ve NP sorusunu da çözmüyor. OpenAI Başkanı Greg Brockman P ile NP'nin büyük ihtimalle eşit olmadığını yazdı.
Haberde hata mı gördünüz? Düzeltme bildirin · Haber ihbarı